Naar Index
Andere kleuren

Informatie door een brievenbus

Bron: Lezing dr. R.J. van der Gaag, psychiater de Riethorst divisie Kinder - en Jeugdpsychiatrie Psychiatrisch Ziekenhuis Veldwijk, Ermelo en Divisie Psychiatrie AZU, Utrecht op De Ambelt school voor LZK, Zwolle dinsdag 25-04-1995.
De gehele tekst is te lezen op Autisme community.
De meeste mensen kunnen heel veel informatie tegelijk verwerken. Het duurt even voordat ze overspoeld raken en 'afhaken'. Je kunt je dat voorstellen als een denkbeeldig venster waardoor de communicatie plaats vindt. De anderen moeten wakker zijn, dat is de onderdrempel. Voordat ze overspannen raken moet er een heleboel gebeuren, daar ligt als het ware de bovendrempel. Het handige van een venster is bovendien dat je goed kunt zien aan de andere kant: met andere woorden hoe wordt de informatie ontvangen. Als de ander geweldig gepuzzeld kijkt dan weet je dat je niet duidelijk geweest bent en dat je bij moet sturen en het anders vertellen. Zo weet je dat de boodschap overkomt.

Denkbeeldig lijkt het informatieverwerkingsvenster bij een autist meer op een brievenbus. Bij de grillige, grenzeloze kinderen met een verwante stoornis ligt de onderdrempel heel laag. Maar ook zij raken heel snel overspoeld. Dus hier ook een informatieverwerkingsbrievenbus maar veel lager in de deur. Ik blijf even bij het beeld van de brievenbus. Die brievenbus betekent dat je heel voorzichtig moet zijn met de hoeveelheid informatie die je er doorheen doet. Je moet de boodschappen er een voor een doorheen doen want anders raakt die verstopt. Een ander nadeel van de brievenbus is dat je niet precies kunt zien hoe de reactie van de ontvanger is. Dus je stopt iets in de brievenbus en je moet maar afwachten hoe de reactie is. Bij individuen met autisme en aanverwante stoornissen zie je niet direct wat de reactie is.

De kunst zal steeds zijn om te zoeken naar hun informatieverwerkings -brievenbus. Om het leven ingewikkelder te maken kan de plek en hoogte van de informatieverwerkingsbrievenbus variëren in de loop van de dag en ook in de loop van het leven. Sommigen zijn ’s ochtends heel toegankelijk en dan heb je een wat groter venster, sommigen zijn het alleen in een meer vertrouwde en overzichtelijke omgeving. Kom je opeens met iets nieuws of gebeurt er iets spannends dan is het venster heel klein en dreigt de communicatie weer verloren te gaan. Ik vind dit beeld van het venster en de brievenbus heel bruikbaar als geheugensteun voor het dagelijks leven. Je zal je steeds moeten afstemmen of het individu met autisme (of aanverwante stoornis) en op een enkelvoudige wijze moeten communiceren.