door Anthony Torsoh

Het Javaanse volk is een rijk volk wat culturele handelingen betreft. De danskunst (srimpi), gamelan muziek, batik, bloemschikken, gendurén behoren allemaal tot de Javaanse. Een andere kunst die de Javanen beschikken is de vechtkunst. Deze vechtkunst staat vandaag de dag bekend als Pencak Silat.
Dit artikel verschaft alleen enkele algemene informatie ter kennismaking van het Pencak Silat. Te zijner tijd zullen er ook stukken komen over de Pencak Silat van de Surinaamse Javanen.

Pencak Silat is een zelfverdedigingskunst met zijn oorsprong uit het Indonesische archipel.
Deze zelfverdedigingskunst werd in vroegere tijden vooral beoefend bij de vorsten in de keratons, later ontwikkelden de boeren een Pencak Silat stijl.

Er zijn ongeveer 150 (geregistreerde) Pencak Silat aliran (stijlen) verspreidt over de gehele archipel. De naam van de stijl kan afgeleidt zijn van een dorp, beroep of van dieren en planten.

De meeste stijlen zijn te vinden op Java. Deze stijlen zijn weer opgedeeld in de West-Javaanse, Midden-Javaanse en Oost-Javaanse stijlen.

Met de emigratie van de Javanen naar Suriname zijn er ook een aantal Silat guru’s geëmigreerd. Enkele stijlen die thans in Suriname beoefend kunnen worden zijn de Cimande, Kilat Buwana, Tapak Suci en Setia Hati.

De naam Pencak Silat heeft bij iedere Pencak Silat school een eigen betekenis. De één definieert Pencak als een verzameling van diverse dodelijke technieken en Silat het vechten met het gebruiken van Pencak. Weer een ander zegt dat Pencak de harde technieken zijn en Silat zachte en sierlijke. Het één zou niet zonder de andere kunnen. Het feit is eigenlijk dat de twee termen zijn samengevoegd met de oprichting van de 1^e (of 2^e ??) Indonesische Pencak Silat bond, de Ikatan Pencak Silat Indonesia (IPSI). Vroeger werd de term Pencak vaak in West- en Midden-Java gebruikt. In Oost-Java sprak men vaker over Silat. De twee termen werden samengevoegd om een nationale eenheid te kunnen streven binnen de Pencak Silat wereld. Het is eigenlijk niet van belang om te veel waarde te hechten aan het woordje Pencak Silat. Waar wel veel waarde aan gehecht kan worden is de naam van de Pencak Silat stijl of -school. Namen als Tapak Suci (rein pad), Setia Hati (getrouw hart), Perisai Diri (eigen schild) of Merpati Putih (witte duif) geven het karakter en het doel van een stijl aan. Vaak zijn hier religieuze normen en waarden aan verbonden.

In vroegere tijden was Pencak Silat een pure vechtmethode gericht op het dagelijkse praktijk. Vandaag de dag worden er echter ook wedstrijden gehouden.

Men kan Pencak Silat in de volgende elementen verdelen.

• Beladiri (zelfverdediging)
• Seni (kunst)
• Mental / spiritual (ademhalingen en meditatie, innerlijk)
• Olah raga (sport)