In en op bonsai komen verschillende ziekten en plagen voor. De meest in het oog springende zijn de verschillende beestjes en schimmels die huishouden in en op de bonsai. Een geregelde inspectie van de planten zal nodig zijn om beginnende plagen en ziekten te voorkomen of in een vroeg stadium te herkennen. Wil men geen giftige middelen gebruiken, dan moet men de verzorging en de watergift optimaliseren. Ongedierte en de aangetaste delen van de planten zal men regelmatig met de hand moeten verwijderen.
Een probaat middel tegen veel ongedierte:
Doe 10 sigarettenpeuken in een kopje met
water, laat dit 24 uur staan, zodat de nicotine in het water kan trekken. Zeef
de volgende dag het tabaksgruis uit het water en voeg dit concentraat toe aan
een liter water, doe hierbij een klein scheutje zeep (uitvloeier) en spuit dit
op de te behandelende planten. Herhaal dit, om de 10 dagen minimaal 3x.
Om te voorkomen dat men besmette grond gebruikt kan men de grond in kleine
hoeveelheden (koken) in een magnetron. Hierdoor zullen eitjes,
larven, schimmels en ander ongedierte de bestraling door de magnetron niet
overleven. Bij gebruik van akadama is deze behandeling in de meeste gevallen
niet nodig.
Met dank aan Tim
Ziekten en plagen |
Middelen ter bestrijding |
| Luizen: bladluis, zwarte luis, bloedluis en wolluis zorgen voor schade aan jonge knoppen en jonge takken doordat ze met hun monddelen sap zuigen uit de jonge bladeren en takken van de bonsai, wat in een later stadium resulteert tot beschadigde, onvolgroeide bladeren en takken | Spuiten met een oplossing van peuken en een beetje zeep, herhaal dit om de 10 dagen, omdat de levenscyclus van een luis 10 dagen is en dan de eitjes weer uitkomen waarna men weer met een nieuwe besmetting zit |
| Mijten zorgen voor beschadigingen aan bladeren, ze steken met hun monddelen de cellen kapot en zuigen het uittredende vocht op, wat resulteert in aantastingen van het blad, vergeling en verdorring van de bladeren | Spuiten met een oplossing van peuken en een beetje zeep tegen de mijten. Als je eieren vindt is het wenselijk ze weg te borstelen met een oude tandenborstel |
| Schuimbeestjes en cicaden zuigen ook sap uit de plant waardoor er misvormingen komen in de nieuwe scheuten | Bestrijding met water en zeepoplossing, of als de aantasting niet erg is kan men de beestjes met de hand verwijderen |
| Bladmineerder: Dit zijn de larven van verschillende soorten vliegen en motten en moeilijk met een bestrijdingsmiddel te verdelgen. Ze eten de weke delen van het blad op (bladgroen) en laten de buitenste delen van de cellen intact. Volwassen dieren leggen hun eitjes aan de onderkant van het blad. Als deze uitkomen vreten de jongen zich een weg door het bladgroen | Knip de aangetaste bladeren weg en spuit zonodig met een middel tegen bladluis |
| Rupsen: Deze worden als eitjes gelegd op de onderkant van de bladeren. Wanneer ze uitkomen vreten ze het gehele blad op en zorgen voor aantasting in de bonsai. Er zijn ook soorten die zich inspinnen met een heel dun soort ‘spinrag’. Denk hierbij aan de Euonimus (kardinaalsmuts) die letterlijk onder het rag kan komen te zitten. | Als het eenmaal zover is, is een bestrijding met een chemisch middel niet meer haalbaar, omdat het middel de rupsen niet meer kan raken, het middel blijft op het rag zitten. Handmatige verwijdering is de enige oplossing. |
| Lapsnuitkever: Deze kever komt het meest voor bij dennen en coniferen. Ze zijn moeilijk te bestrijden. De larven doen zich tegoed aan de wortels van de bomen, vooral de jonge wortels, waarna de boom uiteindelijk sterft omdat deze geen voedsel meer kan opnemen | De oplossing is de gehele pot met kluit en al in een bak met water te zetten, zodat de larven, die in de grond leven, onder water stikken. Of de bonsai moet worden verplant, waarbij men alle grond wegspoelt, inclusief de larven. Men kan een besmetting voorkomen, door schone grond te gebruiken en niet op te zoeken uit het bos (dennennaalden aarde). De eitjes kunnen meerdere jaren overleven in bosgrond. Als men deze grond gebruikt komen de eitjes uit in de bonsaipot waarna het leed niet is te overzien |
| Krulziekte: Deze aantasting (schimmel) komt vooral voor op fruitbomen en dan nog het meest op peren, en perzik bomen. De bladeren zijn kort na het uitkomen gekruld en opgezwollen en bedekt met een witte waas, gelijkend op meeldouw. Het komt alleen maar voor in het vroege voorjaar, later in het jaar wordt de besmetting niet of nauwelijks meer waargenomen, maar kan in de winter overleven en in het voorjaar weer de kop opsteken | Bestrijding is alleen chemisch mogelijk met een middel waar Tolylfluanide in zit |
| Slakken: Alom bekend, vreten de jonge planten aan of totaal op | Bestrijding met de hand of door het strooien van slakkenkorrels. Denk hierbij goed aan uw huisdieren die absoluut niet tegen slakkenkorrels kunnen, en zullen sterven bij het nuttigen hiervan |
| Meeldouw: Deze sporen van de schimmel, die sap onttrekt aan de jonge plantendelen, komen het meest voor op rozen, eiken, meidoorn, en alle appelsoorten. De kans op besmetting is het grootst bij stallen van de bomen in een slecht geventileerde ruimte of vochtige kas, waar de bomen in de winter opgeslagen worden om te overleven | De bestrijding is zeer moeilijk, een fungicide (schimmeldoder) is de oplossing en moet iedere 10 dagen worden herhaald. Het zal de schimmel niet doden maar voorkomt wel een uitbreiding van de plaag naar andere planten. De bespuiting minimaal 3x herhalen. Bespuit dan alle voornoemde plantensoorten om verspreiding te voorkomen. |
| Spint: Deze diertjes voelen zich thuis in een droge, warme omgeving. De mijten zijn erg klein en verraden hun aanwezigheid door spinsel aan de onderkant van de bladeren en door witte vlekjes aan de bovenkant daarvan (daar is sap uit het blad gezogen). | Bestrijding kan met een flinke straal koud water, chemische bestrijding is vaak niet afdoende. |
| Wortelknobbels: Deze ontstaan door beschadigde wortels waar bacteriën in de wortel dringen | Bestrijding is niet mogelijk met chemische middelen, het enige afdoende middel is het wegknippen van de aangetaste delen van de wortel |
| Dop, of Schildluizen: Evenals de gewone luizen leven deze diertjes van plantensappen. De volwassen diertjes zitten onder een dop of schild, hieronder worden ook de eitjes gelegd. | Verwijder de schildjes handmatig en stip darna de delen waar de schildjes hebben gezeten aan met een watje gedrenkt in brandspiritus. Herhaal deze behandeling om de 10 dagen |