Verbeteren van het ras

Ook deze kreet staat in de statuten van vrijwel alle rasverenigingen: verbeteren van het ras. Maar moet je wel zo nodig verbeteren? En misschien nog wel een veel principiëlere vraag: wát moet je verbeteren?

Om deze vragen te kunnen beantwoorden, moet de fokker bekend zijn met de status van het ras. Hoe staat het ras ervoor? En welke kenmerken gebruik je om dit vast te stellen? Als we uitgaan van rassen en hun oorsprong kun je drie basis-entiteiten onderscheiden: gezondheid, gedrag en uiterlijk.

Gezondheid omdat dit voor iedere vorm van leven de bepalende factor is om te kunnen overleven. Natuurlijke selectie vindt plaats op basis van overlevingskans, weerstand tegen ziekten, verwerken van voedsel en mogelijkheid tot voortplanten.

Gedrag is maatgevend om zich staande te kunnen houden in een groep. Gedragsgestoorde honden zullen weinig overlevingskansen hebben.

Uiterlijke onvolkomenheden zijn eveneens van invloed op het functioneren van de hond. Een hond die "slecht" gebouwd is, is niet goed in staat in zijn eigen voedselvoorziening te voorzien. Een hond die qua vacht niet is toegerust voor de omgeving waarin hij moet leven maakt eveneens weinig kans. Een hond die een slecht of misvormd gebit heeft zal ook geen lang leven beschoren zijn.

Nu leven de meeste van onze honden niet meer in de natuur en voorzien mensen in de primaire behoeften zoals huisvesting en voeding. Maar het feit dat de hond niet meer zelf in z'n eerste levensbehoeften hoeft te voorzien, wil niet zeggen dat we bij de fokkerij geen aandacht meer hoeven te besteden aan gezondheid en gedrag.

Behoud van het ras en gelijktijdig verbeteren van het ras vraagt om een voortdurende afweging. Verbeteren mag nooit ten koste gaan van behoud, sterker nog verbeteren moet juist in het teken van het behoud van een ras staan. Bij ieder fokprogramma dat verbetering nastreeft, zal maximaal behoud van kenmerken die van belang zijn voor de overleving van een ras gewaarborgd moeten zijn.