Ontwerpen

Om de hoek [250×200 cm²]

Hoekspoorweg (bovenste deel)
Hoekspoorweg (onderste deel) [250×200 cm²]
 Hoofdspoor
 Opstelspoor voor locs
 Industriespoor
 Overgavesporen
 Losspoor
 Fabrieksgebouw
 Viaduct
 Cassettes
 Klik voor het volledige ontwerp

De meeste boekenplankbanen die u in modelspoorweg-planboeken aantreft zijn tamelijk lang. Maar dat is vrij normaal, omdat een relatief kleine baan van 2 m lengte fiddle yards van eveneens 2 m lengte nodig heeft. Samen is dit 4 m lengte. Maar wanneer u een klein huis heeft is het moeilijk een gladde muur te vinden van 4 m lengte, behalve in de woonkamer. Een voor de hand liggende oplossing is om om de hoek te werken. De baan wordt dan gesplitst in twee benen van 2 m lengte. En zo’n hoek is veel gemakkelijker in uw huis te vinden. Maar hoe dan ook, ik heb geprobeerd een baan te ontwerpen voor een binnenhoek. Maar de eerste problemen die u tegenkomt zijn de wisselstraten. Het is moeilijk complexe wisselstraat te “buigen” in een hoek van 90° onder gebruikmaking van starre rails. Anders bent u genoodzaakt uw wissels zelf te bouwen and dat is wat ik bij deze plannen wilde vermijden. Om de zaken verder te compliceren wilde ik ook ruime bogen toepassen. Een van de redenen om boekenplankbanen te bouwen is dat kleine ovalen scherpe bogen en stijle wissels benodigen. Dat is niet erg realistisch. Bij boekenplankspoorwegen heeft u geen scherpe bogen en stijle wissels nodig, maar bij een hoekbaan wordt het weer moeilijk ze zo maar weg te laten. [↑]

Dit plan probeert een acceptabel compromis te vormen. Ik gebruik ruime bogen en slanke wissels. In dit geval Roco-Line van Roco[∞]. Het plan heeft ook nog een andere doelstelling, namelijk het imiteren van modern goederenvervoer. De meeste rangeerbanen leveren één à twee wagens af bij kleine fabriekjes. Treinen worden samengesteld op overgavesporen and daarna worden de wagens verdeeld over de aansluitingen. Maar bij modern goederentransport gaat dit niet meer. Het is niet kostendekkend. Vandaag de dag krijgen industrieën niet één à twee wagens, maar complete treinen. Als u minder wilt wordt u niet bediend. En dat is slecht nieuws voor modelbouwers, want complete treinen nemen veel ruimte in beslag en dat is nou precies wat ontbreekt. Bouw dan naar een voorbeeld van 50 jaar geleden of neem een kleinere schaal zijn de standaard antwoorden, maar ik wilde zien wat er wel aan gedaan kon worden. [↑]

Het plan geeft geen industrieën weer. De enorme ruimtebeslag van moderne fabriekscomplexen, die iedere dag een complete trein verwerken, maakt het onmogelijk om ze na te bouwen. Dus heb ik dat weggelaten. Wat overblijft zijn de overgavesporen. Een goederenvervoerder levert wagens af en een privé rangeerlokomotief brengt ze naar het industriecomplex. De aansluiting op het hoofdspoor is bij punt , terwijl de aansluiting aan ons industriecomplex bij punt  te vinden is. Bij punt  is een opstelspoor voor hoofdspoor-lokomotieven te vinden. Bij punt  zien we de overgavesporen. Er is geen mogelijkheid om lokomotieven om te laten rijden, dus uw lokomotieven zijn opgesloten totdat de rangeerlokomotief de wagens komt ophalen. Als u wilt kunt u een klein draaischijfje inbouwen aan het einde van de overgavesporen zodat de lokomotieven toch kunnen omrijden. De verborgen opstelsporen zijn te vinden bij punt . Dit gebeurt met zogenaamde “cassettes”. Persoonlijk heb ik de voorkeur voor “cassettes” in plaats van klassieke opstelsporen met wissels of een schuifplateau. Het opstelspoor voor lokomotieven bij punt  eindigt ook in een “cassette”. Hierdoor ontstaan extra mogelijkheden om lokomotieven te wisselen. [↑]

Het opstelspoor bij punt  geeft wat extra rangeermogelijkheden. Het spoor leidt naar een frabieksgebouw bij punt . Dit moet een hoog gebouw zijn om de overgang tussen voor- en achtergrond te camoufleren. Het viaduct bij punt  heeft hetzelfde doel. De treinlengte is beperkt tot 1 m. Dat is niet veel maar ik prefereer korte treinen met slanke wissels boven iets langere treinen met stijle wissels. Door de lengte van de benen te vergroten wordt de maximale treinlengte ook groter. Maar let er wel op dat een verlenging van de overgavesporen bij punt  ook moet leiden tot een verlenging van de verborgen opstelsporen bij punt . [↑]

Er zijn geen overvloedige mogelijkheden tot rangeren. Het is meer een plan op z’n Engels, waar de proportie van het landschap belangrijker is. Maar de meeste Engelse plannen hebben voorbeelden van voor de oorlog; dit plan heeft een hedendaags voorbeeld. Het landschap moet de leegheid van een industrieterrein hebben. Voor de meeste mensen is het niet hun favoriete vakantiebestemming, maar ik hou van de sfeer. [↑]

Alternatieve hoekspoorweg (bovenste deel)
Alternatieve hoekspoorweg (onderste deel)

 Wanneer u liever geen “cassettes” heeft is hier een alternatief met wissels. Zowel het hoofdspoor als de privé industriespoorweg splitst in twee opstelsporen. Dat is niet veel qua opslagcapaciteit maar kan voldoende zijn voor een eenvoudige exploitatie. Wat extra lengte bij beide benen is eigenlijk wel gewenst omdat de treinlengte nu beperkt is tot 90 cm. Het eigenlijke idee wat ik wil laten zien is dat een mogelijke oplossing ligt in het uitwaaieren voor de verdekte opstelsporen in het zichtbare gedeelte. Gebruik stijlere wissels voor de verborgen sporen. Dit alles bespaart ruimte bij de verborgen opstelsporen. [↑]

De baan uitbreiden

Ik ben verder gegaan met het plan. Ik heb geprobeerd de mogelijkheden uit te breiden door de baan uit te breiden. Dit nieuwe plan is eigenlijk geen kleine baan, het zijn twee, aan elkaar verbonden, kleine banen. U zou kunnen zeggen dat ik mijn eigen limiet van 2  overschreden heb. Dit plan gaat daarom over het ontwerpen van banen in kleine kamertjes. Mijn huis heeft zo’n kamertje van 2×2½ . En ik wilde zien wat je daarin bouwen kan als je de kamer volledig ter beschikking hebt. [↑]

Kleine kamer spoorweg (linker deel)Kleine kamer spoorweg (rechter deel)
[250×200 cm²]
 Industriespoor
 Hoofdspoor
 Overgavesporen
 Container terminal
 Sorteersporen
 Verdekte opstelsporen
 Viaduct
 Opstelspoor voor lokomotieven
 Klik voor het volledige ontwerp

Aan de linker kant ziet u een herontwerp van het vorige plan. Het hoofdspoor komt nu van de achterkant, het spoor aan de voorkant behoort tot ons industriespoor. Ik heb de mogelijkheid om lokomotieven om te laten lopen toegevoegd. Ik heb ook een container terminal toegevoegd. Containerkranen zijn zelfs op afstand bedienbaar te koop. Nu kunt u naast een roulatieschema voor goederenwagens ook zo’n schema voor containers invoeren. Of is dat iets te ver gezocht? In ieder geval denk ik dat een containerkraan het apparaat is wat realistisch oogt wanneer het beweegt en wat ook leuk is om te bedienen. [↑]

 Dat een echt werkende containerkraan mogelijk is werd gedemonstreerd op de tentoonstellingsbaan van Montfrooij Modelspoor, genaamd “Kaj-M”. Dit diorama was te zien op Rail 2009. De modelbaan bootst een zeehaven na. Een dergelijk thema biedt natuurlijk veel rangeermogelijkheden maar vergt wel de kunst om het weidsheid van een haventerrein om te zetten naar de relatief kleine oppervlakte van een modelbaan. [↑]

Montfrooij Modelspoor - Kaj-M
↑ Klik om te vergroten

Aan de rechter kant kunnen we sorteersporen zien. Hier worden treinen uit elkaar gehaald om nieuwe treinen te vormen. Ze vormen tegelijkertijd het tweede stel overgavesporen. Dus eigenlijk worden wagens voortbewogen van het ene stel overgavesporen naar het andere, iedere keer wisselend van vervoerder. Ik denk dat view sorteer- annex opstelsporen voldoende moet zijn voor het spel dat we spelen. Er zijn ook nog twee verdekte opstelsporen aan de achterkant. Deze stellen een verderop gelegen bestemming voor. U kunt ze ook zichtbaar laten en toevoegen aan het rangeerterrein wanneer u ze moeilijk bereikbaar acht. [↑]

Tussen beide gedeelten heb ik sporen getekend zonder landschap. Dit heeft twee redenen. Ten eerste fungeert het als een scheiding tussen beide gedeelten en, ten tweede, is er meestal een venster aan die zijde van de kamer. En voor huishoudelijke activiteiten moet het raam bereikbaar blijven. Dezelfde activiteiten kunnen er ook voor zorgen dat uw kostbare landschap wordt beschadigd. Dus adviseer ik: laat het landschap weg. Op dit punt bestaat het industriespoor uit enkelspoor, maar de hoofdlijn heeft wat opstelcapaciteit. Verwacht daar niet teveel van, omdat een spoor gebruikt moet worden als uithaalspoor voor de sorteersporen. Ik heb niet het sporenplan gesloten tot een ovaal. Ik had er geen behoefte aan omdat ik “A-naar-B”-verkeer wilde nabootsen. En ik wilde de “brug voor de deur” vermijden. Ik hou niet van deze dingen. Je kan ze gebruikszeker maken door elektrische schakelingen die vermijden dat de treinen naar beneden storten. Maar in een kleine kamer dient u de deur te blokkeren wanneer de brug gesloten is. Anders beschadigt de openende deur uw brug en mogelijk ook uw treinen. [↑]

Om tot exploitatie over te gaan heeft u een hoofdspoorlokomotief en een industrielokomotiefje nodig. En een verzameling goederenwagens. Dat is alles. Voor het geval u het wil weten, deze baan is ontworpen met Märklin[∞] K-rails. Ik wilde de eigenschappen van de geometrie van dit systeem leren kennen. Zoals te verwachten is de geometrie niet slecht voor een star railsysteem. Het uiterlijk van de Engelse wissel is niet fraai maar aanvaardbaar. De driewegwissel is symmetrisch en niet voorbeeldgetrouw maar ik had hem nodig om ruimte te sparen. Dus heb ik er maar een viaduct bij punt  overheen gelegd om het ding te uit het zicht te nemen. [↑]

Het plan zoals hier weergegeven kan gemakkelijk worden aangepast aan een willekeurige kamer. Beide benen van het plan kunnen gemakkelijk verlengd worden. De breedte van de baan kan worden aangepast door de sporen te verlengen. [↑]

Klaar?

Deze plannen zijn niet volledig uitgewerkt. Ik zou niet aanbevelen ze zomaar na te bouwen. In feite zijn het studeerkameroefeningen en ze hebben nabewerkingen nodig om aan uw wensen te voldoen. Maar wanneer u van dienstregelingen en wagenomlopen houdt kunnen banen met sorteersporen uw oplossingsrichting vormen. Deze “A-naar-B”-banen zijn echter geen goed idee voor de gemiddelde banenbouwer die zijn treinen graag (rondjes) ziet rijden. [↑]

Valid XHTML 1.0!
Valid CSS!
This page is Section 508 compliant
Statcounter
© Reinoud Kaasschieter, Nederland | the Netherlands.
Alle pagina’s zijn gemaakt door de auteur. Als ik auteursrechten heb geschonden, laat me het dan weten. Ik zal deze inhoud dan zo spoedig mogelijk verwijderen. Het Nederlandse Auteursrecht is van toepassing. Zie ook de disclaimer.
$Datum: 28-01-2014$