dialectwoord	betekenis	voorbeeld	vertaling
aalt	altijd	wel duk, mar nie aalt	wel vaak, maar niet altijd
afmake	afrasteren	toon godde mit d wei afmake	toon, ga je mee de wei afrasteren
afpikke	stikken	ge pikt ut af mit zôn hetst	je bezwijkt bijna onder deze hitte
awwer	leeftijd	iemes van zienen awwer	iemand van zijn leeftijd
bandele	hoepelen	komde gij ok mit bandele	kom jij ook meespelen met de hoepel
betijd	van plan	hij het ut nie betijd	hij gaat het niet doen
bloake	walmen	de kaars blokt	de kaars walmt
bööke	huilen	hij bökt um niks	hij huilt om niets
bouwe	ploegen	noa ut bouwe blieve dur aalt rös op ut laand ligge	na het ploegen blijven er altijd graspollen op het land achter
braaf ènder	vrijwel hetzelfde	die klèdjes zien braaf ènder	die jurkjes lijken precies op elkaar
brombèère	bramen	brombèère plukke vör sjem	bramen plukken voor jam
deem	speen	peter, hedde gij de deeme al schongemakt?	Peter heb jij de spenen al gewassen
derke	meisje	gij ziet un zuut derke	jij bent een braaf meisje
duk	vaak, dikwijls	hoe duk mo'k dè now nog zegge	hoe vaak moet ik dat nu nog zeggen
èège	zelfde	dun èègen dag	dezelfde dag
eggest	hetzelfde	dès mien um ut eggest	dat is mij om het even
ekstraant	vrijpostig	oons moe vient um vul te ekstraant	mijn moeder vindt hem veel te brutaal
engel	heel	dun engelen dag	de hele dag
èrpel	aardappel	schelde gij de èrpel	wil jij de aardappels schillen
èvvel	echter, evenwel	dè hedde evvel moi gedoan	dat heb je nog eens mooi gedaan
gaar	helemaal	dè's gaar nie woar	dat is helemaal niet waar
gallege	bretels	wètte gij mien gallege te ligge	weet jij waar mijn bretels liggen
gefrot	gepruts	wa zitte now toch te frotte	wat zit je nu toch te prutsen
geliek	helemaal	dè gèèld göt geliek op	dat geld gaat helemaal op
geliend	afrastering	is dè geliend gliek dicht	is die afrastering helemaal in orde
geplaar	moeizaam gepruts	wa'n geplaar diejen ienmaak	wat is de inmaak toch een werk
gèr	graag	wild'un sigaar? Ja gèr!	wil je een sigaar, ja graag
gewerre	heen laten doen	loat hum toch gewerre	laat hem toch zijn gang gaan
graaf	sloot	de mök valt ien de graaf	het kalf valt in de sloot
griessel, griessele	hark, harken	elke zoaterdag griessele	elke zaterdag harken
grüüske	grasveldje	voetballe op ut grüüske	voetballen op het grasveldje
haffele	meesjouwen	wa zitte toch mit die kat te haffele	wat zit je toch met die kat te sjouwen
hof	tuin	mojje bloeme ien dun hof	mooie bloemen in de tuin
hollevere	ravotten	huur die klèènjoge toch us ovver de zoalder hollevere	hoor de kinderen toch eens over de zolder rennen
huij wèène	hooi keren	ik goj wèène	ik ga het hooi schudden
ienschudde	inschenken	schudde gij de thee ien	wil jij de thee inschenken
ingsele	uiteindelijk	ge mot ut drie kier vroage, ingsele düt z't	je moet het drie keer vragen, maar uiteindelijk doet ze het wel
jommer	medelijden	tante mies het zonne jommer mit dè meens	tante mies heeft erg veel medelijden met die vrouw
kleed	jurk	doede gij ow gruun kleed an	doe jij je groene jurk aan
kloerts	jong vogeltje	hedde gij die kloertse uut de nèèst gehald	heb jij die kale vogeltjes uit hun nest gehaald
klötje	jochie	zo klötje, snüüf ow neus urst mar 's	zo jochie, snuit eerst je neus maar eens
knaawe	kauwen	knaaw nie zo op die erpel	zit niet zo op die aardappels te kauwen
knoaje	morren	opa düt niks as knoaje op de kiender	opa heeft voortdurend kritiek op de kinderen
knoei	onkruid	we goan knoei plukke	we gaan onkruid wieden
kort op un rij	snel na elkaar	bij ebbe zien kort op un rij twee moale kepot gegoan	bij ebben zijn vlak achter elkaar twee vaarsen gestorven
krets	schurft	herman
kümme	kreunen	hij kümt assie hard mot werke	als hij hard moet werken, kreunt hij
lier	ladder	klim op de lier	klim op de ladder
luchte	de lamp aanhebben	de kiepe luchte	licht aanhebben bij de kippen (voor de leg)
mèèr	morgen	ik kom mèèr	ik kom morgen
mei	soms	mei kumt ie, duk nie	soms komt ie, vaak ook niet
mit	direct, meteen	as ik um roep, kumt ie mit	als ik hem roep, dan komt ie direct
moal	vaars, jonge koe	die moal is nie vet	die vaars is nier vet
moel	bek	hawde moel	hou je bek
mojjeke	prutsen	wa zitte toch te mojjeke, dè wurd niks	wat zit je toch te prutsen, dat wordt niets
mök	kalf	unne mök wörd un moal	een kalf wordt een vaars
naawe	nodig zijn	dè naawt d'r niks	dat is helemaal niet nodig
nerke	kauwen	de koeie ligge rööstig te nerke	die koeien liggen rustig te kauwen
nijs zien	benieuwd zijn	ik bin d'r nijs nor	ik ben er benieuwd naar
peempe	lange haarslierten	de peempe hange dur nèève	de slierten hangen er naast
pin (pinnig)	vrek (gierig)	dè's zonne pin, dor kriede nog gen drûpke van	van die vrek krijg je zelfs geen dropje
pintol (pintolle)	tol (tollen)	godde mit, pintolle op stroat	ga je mee op straat met de tol spelen
pollevers	klappertjes	pollevers knalle nie hard	klapperjes knallen niet hard
prost	leunstoel	goat is uut dieje prost, doar mot ik zitte	ga eens uit die leunstoel, daar moet ik zitten
pûûn	kweekgras	d'r stöt veul pûûn tussen ut gras	er staat veel kweekgras tussen het gras
romme	melk	drinkte gij romme of thee	drink je melk of thee
ros	graspol	noa ut bouwe blieve dur aalt rös op ut laand ligge	na het ploegen blijven er altijd graspollen op het land achter
ruije	heen en weer schommelen	op unne stoel ruije	op een stoel heen en weer schommelen
schaans	takkebos	godde gij is ekkes noar dun schaansenhoop	ga jij eens even naar de stapel takebossen
scheuteling	grote big	motte die scheutelinge al ien un aander koi	moeten die biggen al in een ander hok
schoer	(regen)bui	ut rèègent nie lang, ut is mar un schoer	het regent niet lang, het is maar een bui
schop	loods	de wage stöt ien de schop	de wagen staat in de loods
schot	planken wand	de zèk ligge achter dè schot	de zakken liggen achter die plank
schrawwe	huilen	geert rijne hoefde mar an te kieke en hij schrawt al	je hoeft gr maat aan te kijken en hij huilt al
schrèèpel	krabber, schriel	herman
schüüpe	rondzwerven	hij is aaltied an ut roondschüüpe	hij zweft altijd rond
sliet	lang, dun stuk rondhoud	jan, laide gig die sliete op de waage	jan gooi jij die palen op de wagen
smèèle	mopperen	zien moeder smèlt op um	zijn moeder moppert op hem
smèèr	slaag	zien vaader geft um smèèr	zijn vader geeft hem slaag
snolle	snoepen	wa zitte gillie lekker van diejen taart te snolle	wat eten jullie toch weer lekker van die taart
spèl	diarree	de moal is an de spèl	de vaars heeft diarree
spiegele	de ogen uitsteken (fig)	mit snoep spiegele	jaloezie opwekken met een ijsje
spije, spawwe	spugen	spij enne nakse jut ien de tès	spuug een naakte jood in zijn zak
spochte	herrie maken, hard werken	de kiender sloape nog nie, ze zien nog an ut spochte ien bed	de kinderen zijn nog aan het donderjagen
stieperke	paaltje	zet owwe fiets mar tègge dè stieperke	zet je fiets maar tegen dat paaltje
stik	helemaal	die stöt nie stik rèècht	die staat niet helemaal recht
stoeke	stuiteren	unne bal stoekt wel tien kier vurdèttie stil lit	een bal stuitert wel tien keer
stötje	tijdje	noa un stötje littie stil	na een tijdje ligt hij stil
stüte	complimenteren	zien bruur stüt nogal op um	zijn broer prijst hem nogal
tenaart	ietsje, enigzins	eigen waarneming
tès	broekzak	stèk dè mes ien tès	steek dat mes in je zak
toemp	stuk, punt	krieg ik ok unne toemp van diejen taart	krijg ik ook een stuk taart
triezele	snel ronddraaien, trillen	de poal triezelde nog efkes noa ut sloan	de paal trilde nog even na het slaan
tuit	melkbus	zette gij de tuite vest op dun traktor	zet jij de melkbussen alvast op de trekker
uutloetere	oprekken door slijtage	dôr paast gen schroef mèr ien, dè gat is geliek uutgeloeterd	de schroef past niet meer, het gat is helemaal uitgesleten
verkèlt	verkouden	ziede gij verkèlt?	ben je verkouden?
verrig	klaar	ik bin nog nie verrig	ik ben nog niet klaar
verschoare	verweiden	we goan de koeie verschoare, komde ok	we gaan de koeien naar een andere wei brenegen, kom je ook
vrollie	meisjes	derkes worre vrollie	meisjes worden vrouwen
vur-èènd	uiteind van het land	ik mot alleen ut vur-èènd nog bouwe	alleen het voorste dwars te ploegen deel van het land
wennig telle	niet waarderen	hij wurd mei geschupt, dè kan ik zò wennig telle	hij wordt soms geschopt, daar heb ik een hekel aan
wied, wier	ver, verder	hoe wied is ut noar Bèèk, wier dan noar Vortum	hoe ver is het naar Beek, verder dan naar Vortum
wöllever	sluiting	zit de wöllever vör de duur?	is de deur afgesloten?
zeegt	mak	die koe is beheurlik zeegt	die koe is tamelijk mak
zoels	vaal	wa ziet diejen hoond d'r zoels uut	wat ziet die hond vaal
züüt	braaf, lief	gillie mot züüt zien, dan kried'unne lollie	jullie moeten lief zijn, dan krijg je een lollie