|
Nieuws
Nigeria start eigen ruimteprogramma
Nigeria, dat bekend staat als een van de armste
landen van de wereld, is begonnen met een eigen ruimteprogramma. Er moet een speciaal
agentschap worden opgericht dat onderzoek zal doen naar ruimte- en sattelliettechnologie.
Totale zonsverduistering in Afrika
De totale zonsverduistering in Afrika is inmiddels voorbij. Velen hebben er
van kunnen genieten. Ook via het internet, omdat meerdere site's via webcams rechtstreeks
verslag deden vanuit Afrika op de dag van de zonsverduistering.
Overigens waren lang niet alle Afrikanen goed voorgelicht over de verduistering. Een
aantal van hen moet toch zijn geschrokken toen ineens het licht 'uitviel'. Carl
Koppeschaar heeft op zijn Astronet een uitgebreide verzameling links over de verduistering
bij elkaar gebracht. Bezoek zijn site op:
http://www.xs4all.nl/~carlkop/sol2001.html
Alweer totale maansverduistering
Voor al diegenen die de totale maansverduistering
van januari vorig jaar hebben gemist, komt nog een kans. Vanavond (9 januari) is er
namelijk weer
een totale maansverduistering te zien in
Nederland. En dit keer niet midden in de nacht. Het schouwspel begint al om 19.42
vanavond, wanneer de maan de schaduw van de aarde binnenkomt, met een gedeeltelijke
verduistering als gevolg. Tussen 20.50 en 21.51 is de maan totaal verduisterd. Dat wil
niet zeggen dat hij niet meer te zien is, hij zal zichtbaar blijven, zij het als een
bruinrode bol. Om 22.59 is de verduistering te einde. Nu maar hopen dat de lucht vanavond
helder is...
Meer deze
verduistering
Vijftien keer nieuwjaar vieren
De bemanning van het internationale ruimtestation (ISS) kon tijdens de afgelopen
jaarwisseling maar liefst 15 keer oud en nieuw vieren, doordat het ruimtestation de
datumgrens die dag vele malen passeerde. De bemannig van het ISS had echter weinig tijd
voor al die feesten. Ze hebben dan ook maar 1 keer oud en nieuw gevierd.
Russen hebben pech
Het Russische ruimtevaartcentrum heeft niets dan tegenslagen te verwerken
gekregen de laatste dagen. Niet alleen verloren ze
voor langere tijd contact met
het ruimtestation MIR, ook mislukte de lancering van 6 Russische sattelieten, die allen
verloren gingen.
De Russen hebben wel aangekondigd dat ze nu niet meer veel aandacht aan de MIR zullen
besteden, maar al hun middelen steken in het internationale ruimtestation (ISS). De
Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA is erg ingenomen met deze beslissing.
Discovery lancering uitgesteld
De honderdste Space Shuttle missie heeft enkele dagen vertraging opgelopen
nadat er enkele defecten waren geconstateerd in de Shuttle Discovery. Het doel van deze
100ste missie is het installeren van enkele componenten in het Internationale
Ruimtestation (ISS). De zeven mensen die deze missie moeten uitvoeren maken daarmee plaats
voor de volgende aankomst van astronauten en kosmonauten, die de eerste echte bewoners
moeten gaan worden van het ISS.
Heteluchtballon op Mars
Wetenschappers demonstreerden onlangs een nieuwe technologie die misschien
voor een nieuwe generatie Mars-verkenners kan gaan zorgen. Wetenschappers gebruikten
methanol om een speciale ballon, hoog in de aardse atmosfeer, waar de omstandigheden
enigszins lijken op die van de Marsatmosfeer, op te blazen. De ballonnen kunnen worden
ingezet bij vele verkenningstaken op Mars.
Space Shuttle Atlantis komt aan bij ISS
De space shuttle Atlantis, die op 8 september werd gelanceerd, is inmiddels
aangekomen bij het Internationale Ruimtestation (ISS), 41 uur na de lancering. De zeven
astronauten en cosmonauten zullen in deze missie het ruimtestation voorbereiden op
permanente bewoning. Ze zullen grote hoeveelheden voorraden en apparatuur het
ruimtestation indragen. In de toekomst zullen er meer frequent vluchten naar het
ruimtestation plaatsvinden. De eerste echte bewoners van het ruimtestation worden later
dit jaar verwacht.
Delta 3 raket successvolInternationale ruimtestation uitgebreid
Het internationale ruimtestation (ISS) is in de nacht van 26 op 27 juli weer uitgebreid,
dit keer met de Russische Zvezda Service Module, die gelanceerd was op 12 juli. De module
is twee jaar later gelanceerd dan de geplande lanceerdatum. Dit werd veroorzaakt door
eerst een geldprobleem bij de Russen, en daarna door defecten in Russische
Proton-rakketen, die de module in een baan zouden brengen. De module zal de leefruimte
zijn voor toekomstige bezoekers van het ISS. Als alles volgens plan verloopt, zullen de
eerste bezoekers in September dit jaar naar het ISS gaan.
Vloeibaar water op Mars?
De ruimtesonde Mars Global Surveyor, die in een baan rond Mars draait, heeft voor heel wat
opschudding gezorgd met recente foto's. Op de foto's zijn geulen te zien, die er het
bewijs van moeten zijn dat er vloeibaar water bestaat aan het oppervlak van de rode
planeet. De ontdekking is een grote verassing, temeer omdat de Martiaanse atmosfeer veel
te koud zou zijn om water in vloeibare vorm mogelijk te maken. Verder werden de geulen
ontdekt op plaatsen waarvan men absoluut niet dacht dat, mocht er vloeibaar water op Mars
zijn, er daar water in vloeibare vorm zou voorkomen. De geulen zijn namelijk boven de
marsevenaar gevonden, dus niet op de warmste plaatsen van Mars.
Nieuwe communicatiesatelliet gelanceerd
NASA heeft op vrijdag 30 juni een nieuwe, zeer geavanceerde
communicatiesatelliet gelanceerd. De TDRS-8 wordt een belangrijke communicatielink met
space shuttles, de Hubble Ruimtetelescoop, het Internationale Ruimtestation en andere
ruimtevaartuigen. De nieuwe satelliet is de eerste in een serie van drie, die de
oude TDRS satellieten, die al sinds 1983 voor belangrijke communicatie zorgen, moeten
vervangen.
NASA apparaat maakt zuurstof op Mars
Het is NASA-wetenschappers gelukt een apparaat te maken dat zuurstof kan maken uit
kooldioxide, een stof die ruim aanwezig is in de atmosfeer van de planeet Mars. Op die manier is weer een stap voorwaarts gezet in de
voorbereidingen voor een eventuele Mars-reis. Met het apparaat hoeft men niet meer zoveel
zuurstof (nodig voor de werking van de raketmotor) mee te nemen met het ruimteschip.
Definitief einde voor ruimtestation MIR?
Vrijdag 16 juni zijn Sergei Zalyotin en Alexander Kaleri veilig op Aarde geland, nadat ze
twee maanden lang in het Russische
ruimtestation MIR hebben vertoefd. Er bestaat een goede kans dat dit de
laatste MIR bemanning was en dat men de MIR later dit jaar in de oceaan zal laten vallen.
Er bestaat nog een kleine kans dat de MIR zal worden overgenomen door het bedrijf MirCorp,
dat vakantiereisjes naar de MIR wil aanbieden. De Amerikaanse NASA hoopt dat de Russen
zich nu meer zullen concentreren op het nieuwe internationale ruimtestation ISS.
http://www.cnn.com/2000/TECH/space/06/16/mir.folo/index.html
Einde Compton Gamma Ray Observatory
Zondag 4 juni eindigde de negen jaar durende missie van de
Amerikaans/Nederlandse Compton Gamma Ray Observatory, door middel van een vurige afdaling
in de Aardse atmosfeer. Een deel van het apparaat verbrandde in de atmosfeer door de
wrijving, de
rest viel neer in de Stille Oceaan. Comton was het eerste
ruimte-observatorium dat uitgebreid onderzoek deed naar gamma-stralen. Het observatorium
heeft vele gamma-uitbarstingen in de ruimte waargenomen.
Volgens NASA moest Compton's missie nu tot een einde komen, vanwege enkele kapotte
gyroscopen. De missie moest stoppen, omdat het observatorium oncontroleerbaar zou kunnen
worden als er nog meer kapot ging. Inmiddels kan teruggekeken worden op een zeer
succesvolle missie. Meer is te lezen op o.a. de volgende pagina:
http://www.cnn.com/2000/TECH/space/06/04/satellite.splash.ap/index.html
Bijzondere samenstand van planeten
Op vijf mei stonden de planeten Mercurius, Venus,
Mars, Jupiter en Saturnus
zeer dicht bij elkaar aan de hemelbol. Alleen wel in onmiddelijke nabijheid van de Zon, het schouwspel was dus niet zichtbaar. Veel mensen geloven dat
deze samenstand van planeten een groot effect zal hebben op de Aarde.
Daar is echter niets van juist. Het effect dat de planeten op de Aarde hebben, is te
verwaarlozen.
Gewicht van Aarde berekend
Na jaren van rekenwerk door de Amerikaanse wetenschappers Stephen Merkowitz en Jens
Gundlach is het gewicht van de Aarde bekend:
5.972.000.000.000.000.000.000.000 kilo. Dat is tienduizen miljard miljard kilo minder dan
de schattingen die tot nu toe zijn gedaan.Uiteraard zit er wel een foutmarge in het
berekende gewicht.
Kleine planeten buiten ons zonnestelsel
ontdekt
Astronomen hebben onlangs iets bijzonders ontdekt: kleine planeten buiten ons
zonnestelsel. Grote planeten buiten ons zonnestelsel had men al eerder gevonden, maar
zulke kleine zijn nog nooit ontdekt. De planeten werden 'betrapt' toen bleek dat ze de
ster waarom ze draaien iets lieten schommelen.
Sommige mensen zeggen dat de kans dat buitenaards leven gevonden wordt groter wordt,
naarmate er meer kleine planeten gevonden worden. Veel wetenschappers zijn namelijk van
mening dat leven vaker voor zou komen op kleine planeten (als de Aarde). De planeten die
zijn ontdekt, hebben ongeveer de grootte van Uranus.
Radar missie nu al redelijk succes
De onlangs gelanceerde radar missie van de NASA, die meevliegt met de space
shuttle 'Endeavor', is nu al een succes. De missie van de NASA heeft al voor vele
goede 3-d kaarten gezorgd. Dit ondanks het feit dat er een lek in een tank zit die de
radarapparatuur stuurt. De missie moet zo'n 80 % van het aardoppervlak 'scannen' en zo de
meest gedetailleerde hoogtekaarten maken die ooit zijn gemaakt: 30 keer beter dan de meest
gedetailleerde hoogtekaarten van dit moment! Iets minder gedetailleerde kaarten zullen
worden vrijgegeven aan het publiek, de meest gedetailleerde kaarten zullen echter in
handen van de Amerikaanse overheid blijven.
Signalen van Mars Polar Lander opgevangen?
Een poosje geleden heeft een antenne van een Amerikaanse universiteit een signaal
opgevangen dat afkomstig kan zijn van de als verloren beschouwde Mars Polar Lander.
Telescopen over de hele wereld hebben hun hulp aangeboden om mee te zoeken naar nieuwe
signalen. De NASA heeft een opdracht naar de Lander gestuurd om opnieuw gegevens te
versturen. Het kan zijn dat de hoofdantenne stuk is, en dat de opgevangen signalen
afkomstig waren van een antenne die bedoeld was om met de Mars Orbiter, die om Mars zou
moeten draaien, te communiceren (de Orbiter is echter verongelukt). Dit betekent dat de
opgevangen signalen een miljoen maal een miljoen zwakker zijn als het geval zou zijn
wanneer de signalen via de hoofdantenne zouden worden gestuurd.. De Nederlandse
radiotelescoop in Westerbork helpt mee in de zoektocht naar nieuwe signalen. Deze
telescoop heeft de gevoeligste apparatuur ter wereld voor de benodigde frequentie.
Maar zelfs als de signalen van de marslander blijken te zijn, is de kans klein dat er nog
grote wetenschappelijke ontdekkingen mee worden gedaan.
Totale maansverduistering zichtbaar voor velen
De totale maansverduistering van 21 januari 2000 is zichtbaar geweest voor vele
mensen in Nederland en België. Weerman Erwin Krol voorspelde de avond voor de
verduistering, dat de kans dat hij zichtbaar was slechts 10% was. Maar tegen 4 uur (het
begin van de verduistering) braken er echter gaten in het wolkendek boven vele plaatsen.
Hierdoor hebben veel mensen het verschijnsel toch kunnen zien. Tijdens de totaliteit zag
men een rode gloed over de maan hangen, veroorzaakt door teruggekaatst licht uit de
atmosfeer van de Aarde.
Als u de maansverduistering gemist heeft, moet u een jaar wachten: de volgende in
Nederland is volgend jaar in januari.
Totale maansverduistering zichtbaar in Nederland en
België
Op 21 januari 2000 komt er een totale maansverduistering, die zichtbaar zal zijn
in Nederland en België. Bij een maansverduistering beweegt de Maan
zich door de schaduw van de Aarde. Wie de verduistering wil zien,
zal vroeg moeten opstaan, want de verduistering begint om 04:02 in de ochtend. De
totaliteit (als de hele Maan zich in de aardschaduw bevind) is van 05:05 tot 06:22. De
maansverduistering is om 07:25 afgelopen.
Overigens zal er tijdens de totaliteit van de maansverduistering nog wel wat van de Maan
te zien zijn. De maan is tijdens een maansverduistering donkerrood. Dat komt omdat de Maan
in de aardschaduw toch nog wat licht weet te vangen (bv. reflecterend licht van de Aarde).
Onderhoud Hubble gelukt
Het onderhoud aan de ruimtetelescoop Hubble is afgelopen. Astronauten aan boord
van de Space Shuttle Discovery zijn de telescoop tot op zeer dicht genaderd. De operatie,
die $69 miljoen koste, heeft ervoor gezorgd dat de Hubble weer goed werkt. Half november
1999 was de telescoop kapot gegaan. Eigenlijk zou de telescoop in oktober 1999 al een
opknapbeurt hebben gehad, maar de lancering van de Space Shuttle werd steeds uitgesteld
door allerlei tegenvallers, als slecht weer en storingen. De ruimtereis is voorspoedig
verlopen. De Hubble werd in de Space Shuttle geladen met de robotarm van de Shuttle, en
zat vervolgens drie dagen lang gekoppeld aan de Shuttle. De Space Shuttle is inmiddels
weer veilig geland. De Space Shuttle Discovery moest overigens voor 31 december 1999 weer
terugzijn, in verband met eventuele computerproblemen rond de jaarwisseling.
NASA stuurt Space Shuttle naar Hubble
De Hubble Space Telescope moet een onderhoudsbeurt krijgen en daarom stuurt de
NASA er enkele astronauten op af in de Space Shuttle 'Discovery'. Helaas is de missie nu
al een hele tijd vertraagd; de missie loopt al twee maanden achter op schema. Onlangs kon
de Shuttle door slechte weersomstandigheden weer niet de lucht in. Dit kostte de NASA tot
nu toe $750000 aan extra benzine- en personeelskosten. De Shuttle moet nu worden
gelanceerd op zaterdag 18 december. Later kan niet, want men wil, in verband met de
milleniumbug, niet rond 1 januari 2000 in de ruimte zijn. Als de Shuttle op 18 december
word gelanceerd, zal de bemanning met kerst in de ruimte zijn.
Mars Polar Lander geeft geen kik
De marsverkenner 'Mars Polar Lander', die op vrijdag 3 december 1999 op ongeveer
negen uur Nederlandse tijd op Mars moet zijn geland, heeft vooralsnog geen teken van leven
gegeven. Mogelijk is dat de marsverkenner niet juist is geland. Maar het probleem kan ook
kleiner zijn: misschien staat een antenne gewoon niet goed gericht. Op dinsdag 7 december
moesten enkele NASA wetenschappers al voorzichtig toegeven dat het waarschijnlijk is dat
de marslander niet functioneert. De mislukking van deze missie komt extra hard aan,
aangezien een vorige marsverkenner (de 'Mars Climate Orbiter') ook al mislukte. Deze
marsverkenner kwam door een fout in de software in een verkeerde baan om Mars terecht en
verbrandde in de marsatmosfeer. Het project 'Mars Polar Lander' kostte ongeveer 250
miljoen gulden.
Lunar Prospector crash toont geen water aan
Onderzoekers zijn het er over eens: de gecontroleerde crash van de Lunar
Prospector heeft geen water doen opspatten op de maan. De NASA had de ruimtesonde, die
succesvol onderzoek deed naar de maan, laten neerstorten om te kijken of de crash water
zou doen opspatten op de maan - het ultieme bewijs dat er water op de maan is (zie
hiervoor ook een eerder artikel). De Lunar Prospector sonde had eerder zelf al bewijzen
gevonden voor mogelijk water op de maan.
Mir alleen achtergelaten
Op vrijdag 27 augustus 1999 heeft de russische regering de geldkraan voor het Russische
ruimtestation MIR dichtgedraaid. De MIR wordt door de Russische bevolking beschouwd als
het paradepaard van de Russische ruimtevaart, omdat het station al 13 jaar meegaat,
terwijl het een levensverwachting van 7 jaar had. Op 27 augustus heeft de (misschien
laatste) bemanning afscheid genomen van het ruimtestation en het alleen in de ruimte
achtergelaten. Als er nu niets meer aan gebeurd, zal de MIR binnenkort in de atmosfeer
verbranden. De Amerikanen hopen overigens dat de Russen niet alsnog geld gaan besteden aan
de MIR, maar dat ze zich nu gaan concentreren op het internationale ruimtestation ISS,
waar ook de Europese ESA aan meedoet.
Lunar Prospector crasht op Maan

De Lunar Prospector.
De ruimtesonde 'Lunar Prospector' is op 31 juli 1999 gecontroleerd door de NASA op de Maan neergestort. De Lunar Prospector had in de afgelopen jaren meer aanwijzingen gevonden dat er in diepe maankraters bij de polen bevroren water aanwezig was. De NASA hoopt, door de Lunar Prospector nu, na zijn trouwe dienst, in een maankrater te laten storten, te kunnen waarnemen dat er water omhoog spat. De Hubble ruimtetelescoop heeft het hele gebeuren opgenomen. Wetenschappers zullen voorlopig nog wel even bezig zijn, voordat ze kunnen vaststellen of de crash inderdaad water omhoog heeft doen spatten.